انداخت كه كس نمىتوانست پيش او برود . عدىّ در زندان آغاز شعر گفتن كرد « 1 » و نخستين شعرى كه در زندان گفت اين است : ليت شعرى عن الهمام و يأ * تيك بخبر الانباء عطف السؤال « 2 » « كاش از پادشاه خبر مىداشتم و پرسش پى در پى تو را از اخبار آگاه مىسازد . » عدىّ شعرها سرود و هر شعر كه مىگفت و به گوش نعمان مىرسيد بر زندانى ساختن او پشيمان مىشد و كس پيش او مىفرستاد و او را نويدها مىداد ؛ امّا از بيم آنكه عدىّ دربارهء او بدانديشى كند او را رها نمىساخت . پس عدىّ شعرى گفت كه اول آن اين بيت است : ارقت لمكفهرّ بات فيه * بوارق يرتقين رءوس شيب « شب را به جهت ابر تيرهء انبوهى بيدار ماندم ؛ در آن ابر برق‌هائى بود كه ( مانند شمشيرهائى بر سر سرهاى سپيدموى بالا مىرفت « 3 » . » و نيز گفت : طال ذا

--> ( 1 ) - از اين اشعار بجز آنچه در اينجا آمده است قطعات فراوانى در دست است ( اغانى ج 2 ص 18 به بعد و ج 9 ص 53 و ج 14 ص 75 و اشعار پراكنده‌اى در ياقوت و جواليقى و شرح الحماسة و غيره ) . غالب اشعارى كه از او به ما رسيده است مربوط به دورهء حبس اوست . بيشتر اين اشعار حزن‌انگيز و جدّى است و پر است از اشاراتى به بزرگان مقتول و متوفّاى زمانهاى پيش ( كه نعمان بايستى از آنها پند مىگرفت ) ( رجوع شود به زيرنويس 3 ص 69 ، فصل دوّم ) . تصادفى نيست كه اشعار او را بيشتر به مناسبت وقايع تاريخى ذكر كرده‌اند و يا در كتاب لغات خارجى دخيل در زبان عربى تأليف جواليقى ( المعرّب ) آمده است . زبان عدىّ براى ما بيشتر از زبان شعراى بيابان‌گرد قابل فهم است زيرا دنياى بيابان‌گردان براى ما بيگانه‌تر از دنياى شهرنشينان مسيحى تربيت يافته است . حتّى وزن اشعار او با اشعار شعراى بيابان‌گرد فرق دارد ( اوالد به اين نكته توجّه داشته است و من اكنون آن را مىبينيم ) . ( 2 ) - در اغانى از اين « قصيدهء دراز » اشعار بيشترى نقل شده است ( ج 2 ص 24 ) . ( 3 ) - ايهام است . مقصود از « سرهاى سپيدموى » ابرهاى بارانى پراگنده است ( رجوع شود به شرحى كه در اغانى ج 2 ص 41 آمده است ) . اشعار ديگرى از اين قصيده در اغانى ( ص 24 ) مذكور است : در اين اشعار اشاره مىكند به اينكه او تاج شاهى را براى نعمان گرفته است . اشعار ديگر آن در ياقوت ( ج 1 ص 321 و بعد ؛ ج 2 ص 346 ؛ ج 3 ص 833 و ج 4 ص 742 ) ديده مىشود . در اينجا از قصايد دراز فقط ابيات منفردى ذكر شده است .